តើថៃកំពុងក្លាយជា «អ្នកជំងឺនៃអាស៊ី» មែនឬ?
ក្នុងរយៈពេលថ្មីៗនេះ ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ និងអ្នកវិភាគសេដ្ឋកិច្ចអន្តរជាតិធំៗ បានចាប់ផ្តើមលើកឡើងជាថ្មីនូវពាក្យប្រៀបធៀបដ៏រសើបមួយ ដោយចោទសួរថា៖ តើប្រទេសថៃកំពុងក្លាយជា «អ្នកជំងឺនៃអាស៊ី» (Sick Man of Asia) ជំនាន់ថ្មីដែរឬទេ?
តើពាក្យ «អ្នកជំងឺនៃអាស៊ី» មានន័យដូចម្តេច?
រហស្សនាមនេះធ្លាប់ត្រូវបានគេប្រើសម្រាប់ប្រទេសចិនក្នុងសតវត្សទី១៩ និងប្រទេសហ្វីលីពីនក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៨០ នៅពេលដែលប្រទេសទាំងនោះជួបវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច នយោបាយ និងរចនាសម្ព័ន្ធធ្ងន់ធ្ងរ។ សម្រាប់ប្រទេសថៃក្នុងឆ្នាំ២០២៦ នេះ ការប្រើពាក្យនេះមិនមែនមានន័យថាប្រទេសកំពុងដួលរលំភ្លាមៗនោះទេ ប៉ុន្តែវាជា "សញ្ញាព្រមានកម្រិតអាសន្ន" អំពីបញ្ហារចនាសម្ព័ន្ធដែលគាំងជិតដោះស្រាយមិនរួច។
.
ខាងក្រោមនេះជាហេតុផលចម្បងៗចំនួន ៤ ដែលធ្វើឱ្យថៃរងការវាយតម្លៃបែបនេះ៖
.
១. កំណើនសេដ្ឋកិច្ចយឺតជាងគេក្នុងតំបន់ (Low Growth Trajectory)
ខណៈដែលប្រទេសជិតខាងក្នុងអាស៊ានកំពុងស្ទុះលោតទៅមុខ ធនាគារពិភពលោក និងមូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ (IMF) បានព្យាករណ៍ថា GDP របស់ថៃក្នុងឆ្នាំ២០២៦ អាចកើនឡើងត្រឹមតែ ២% ទៅ ២.៨% ប៉ុណ្ណោះ។ ល្បឿននេះគឺយឺតជាងឆ្ងាយបើធៀបនឹង វៀតណាម ហ្វីលីពីន និងកម្ពុជា ដែលរំពឹងថានឹងមានកំណើនចន្លោះពី ៥% ទៅ ៦% ជាង។ សេដ្ឋកិច្ចថៃកំពុងដើរយឺតដូចអណ្តើក ធ្វើឱ្យគេបារម្ភពីវិបត្តិជាប់គាំងរយៈពេលវែង (Stagnation)។
២. គ្រាប់បែកពេលវេលា៖ «បំណុលគ្រួសារខ្ពស់កប់ពពក»
បញ្ហាដ៏ស្រួចស្រាវបំផុតមួយគឺ បំណុលគ្រួសាររបស់ប្រជាជនថៃដែលបានហក់ឡើងជិត ៩០% នៃ GDP។ នេះជាអត្រាខ្ពស់បំផុតមួយនៅក្នុងតំបន់អាស៊ី។ នៅពេលដែលប្រជាជនម្នាក់ៗជាប់បំណុលវណ្ឌក កម្លាំងទិញនៅលើទីផ្សារក៏ត្រូវធ្លាក់ចុះ ឯធនាគារក៏លែងហ៊ានបញ្ចេញកម្ចីថ្មីៗ ដែលធ្វើឱ្យចរន្តសាច់ប្រាក់ក្នុងស្រុកត្រូវខ្សោះទៅៗ។
៣. វិបត្តិប្រជាសាស្ត្រ៖ «ចាស់មុនមាន» (Aging Society)
ថៃជាប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ដំបូងគេក្នុងតំបន់ ដែលបានឈានចូល "សង្គមមនុស្សចាស់កម្រិតកំពូល" យ៉ាងលឿនបំផុត។ ចំនួនប្រជាជនថៃបានធ្លាក់ចុះជាបន្តបន្ទាប់ជាច្រើនឆ្នាំជាប់ៗគ្នា ដោយសារអត្រាកំណើតធ្លាក់ចុះដល់កម្រិតទាបបំផុតមិនធ្លាប់មាន។ បញ្ហានេះបង្កជាផលប៉ះពាល់ទ្វេដង៖
ខ្វះកម្លាំងពលកម្មវ័យក្មេង ដើម្បីជំរុញផលិតភាពជាតិ។
រដ្ឋត្រូវរែកពន្ធចំណាយកាន់តែខ្ពស់ លើប្រព័ន្ធសុខាភិបាល និងសុខុមាលភាពមនុស្សចាស់។
៤. ការបាត់បង់ភាពប្រកួតប្រជែង និងបច្ចេកវិទ្យាចាស់គំរឹល
ឧស្សាហកម្មស្នូលដែលធ្លាប់ជាមោទនភាពរបស់ថៃ ដូចជា ការដំឡើងរថយន្ត និងគ្រឿងអេឡិចត្រូនិក បែរជាដើរមិនទាន់ការវិវត្តនៃបច្ចេកវិទ្យាពិភពលោក។ ថៃហាក់ដូចជាយឺតយ៉ាវក្នុងការបត់បែនទៅរកការផលិតយានយន្តអគ្គិសនី (EV) បញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI) និងឧស្សាហកម្មបន្ទះឈីប (Semiconductors)។ ឱកាសមាសទាំងនេះ បែរកំពុងធ្លាក់ទៅក្នុងដៃប្រទេសវៀតណាម និងម៉ាឡេស៊ី ដែលកំពុងឆក់យកវិនិយោគិនបរទេសធំៗ។
ការតបតពីទីក្រុងបាងកក៖ «យើងមិនមែនជាអ្នកជំងឺទេ!»
ទោះជាយ៉ាងណា រដ្ឋាភិបាលថៃ និងមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់បានចេញមុខច្រានចោលការវាយតម្លៃអវិជ្ជមាននេះភ្លាមៗ។ ពួកគេបានអះអាងថា៖
ស្ថិរភាពហិរញ្ញវត្ថុនៅតែរឹងមាំ៖ ថៃមានទុនបម្រុងអន្តរជាតិខ្ពស់ និងប្រព័ន្ធធនាគាររឹងមាំ។
ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធលំដាប់ខ្ពស់៖ ប្រព័ន្ធដឹកជញ្ជូន ឡូជីស្ទិក និងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស (EEC) នៅតែមានភាពទាក់ទាញខ្លាំងសម្រាប់អ្នកវិនិយោគ។
អ្នកវិភាគសេដ្ឋកិច្ចមួយចំនួនក៏យល់ស្របដែរថា ស្ថានភាពថៃបច្ចុប្បន្ន មិនទាន់ដុនដាបដល់ថ្នាក់វិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុដូចហ្វីលីពីនកាលពីទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៨០ នោះឡើយ។
សេចក្តីសន្និដ្ឋាន
ការលាបពណ៌ប្រទេសថៃថាជា «អ្នកជំងៃនៃអាស៊ី» អាចជាការវាយតម្លៃដែលបំផ្លើស ឬធ្ងន់ធ្ងរពេកពីសំណាក់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយខាងលិច។ ប៉ុន្តែ វាក៏ជាកញ្ចក់ឆ្លុះបញ្ចាំងពីការពិតមួយដែលថៃមិនអាចប្រកែកបាន៖ រចនាសម្ព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចចាស់របស់ថៃ លែងមានប្រសិទ្ធភាពទៀតហើយ។
ប្រសិនបើរដ្ឋាភិបាលថៃមិនអាចធ្វើការវះកាត់កែទម្រង់សេដ្ឋកិច្ចស៊ីជម្រៅ និងបង្កើនសមត្ថភាពប្រកួតប្រជែងឱ្យទាន់ពេលទេនោះ រហស្សនាម «អ្នកជំងឺ» នេះ អាចនឹងក្លាយជាការពិត ហើយថៃនឹងត្រូវបាត់បង់តំណែងជាខ្លាសេដ្ឋកិច្ចឈានមុខគេមួយនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ជាមិនខាន។
ដោយ៖ #រលកសមុទ្រ
#ព័ត៌មានសេដ្ឋកិច្ច #ភូមិសាស្ត្រនយោបាយ #អាស៊ាន #ឥណ្ឌូចិន
