សហគមន៍អន្តរជាតិ ប្រកាសសង្គ្រាមគ្រឿងញៀន និងមន្ទិលសង្ស័យថា ក្នុងជួរកងទ័ពថៃ មានជួញដូរគ្រឿងញៀន!

 សហគមន៍អន្តរជាតិ ប្រកាសសង្គ្រាមគ្រឿងញៀន និងមន្ទិលសង្ស័យថា ក្នុងជួរកងទ័ពថៃ មានជួញដូរគ្រឿងញៀន!

ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ប្រទេសថៃបានស្ថិតក្រោមការត្រួតពិនិត្យយ៉ាងដិតដល់ (Scrutiny) ពីសំណាក់អង្គការសហប្រជាជាតិ (UN) និងសហគមន៍អន្តរជាតិ ជុំវិញបញ្ហាទាក់ទងនឹងគ្រឿងញៀន ដែលហាក់ដូចជាមានភាពស្មុគស្មាញ និងផ្ទុយគ្នា។ ខណៈដែលរដ្ឋាភិបាលបើកយុទ្ធនាការធ្វើតេស្តទឹកនោម (Urine Drug Testing) យ៉ាងគគ្រឹកគគ្រេងដើម្បីបង្ហាញពីឆន្ទៈក្នុងការប្រយុទ្ធប្រឆាំងគ្រឿងញៀន ការរិះគន់ជាសកលផ្តោតសំខាន់ទៅលើការជាប់ពាក់ព័ន្ធរបស់មន្ត្រីរដ្ឋ និងការកើនឡើងនូវអំពើហិង្សាដែលប៉ះពាល់ដល់សុវត្ថិភាពទេសចរបរទេស។

មន្ទិលសង្ស័យលើកងកម្លាំងសន្តិសុខ និងរបកគំហើញនៃការជួញដូរឆ្លងដែន

ការរិះគន់ជាអន្តរជាតិបានចោទជាសំណួរយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរអំពីភាពស្មោះត្រង់របស់មន្ត្រីអនុវត្តច្បាប់ថៃ។ មានការលេចធ្លាយព័ត៌មាន និងរបាយការណ៍សកម្មភាពប្លែកៗ ដែលបង្ហាញពីការអត់ឱន ឬការចូលរួមក្នុងការប្រើប្រាស់គ្រឿងញៀននៅក្នុងជួរកងទ័ព (Royal Thai Army) និងកងនគរបាលថៃ (Royal Thai Police)។ ការអនុវត្តច្បាប់ដែលមានស្តង់ដារទ្វេ (Double Standards) នេះ បានធ្វើឱ្យគេសង្ស័យថា ថៃមិនត្រឹមតែជាប្រទេសឆ្លងកាត់ (Transit Country) ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែជាប្រទេសផលិត និងនាំចេញដ៏សំខាន់។ ជាក់ស្តែង ប្រទេសមួយចំនួនបានរឹបអូស (Seized) បានគ្រឿងញៀនសំយោគដែលមានប្រភពផលិតក្នុងប្រទេសថៃ ហើយកំពុងត្រូវបាននាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារសកលលោក ដោយប្រើប្រាស់បណ្តាញឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន (Transnational Crime Networks)។

ពី “នាយករដ្ឋមន្ត្រីអាភៀន” ទៅ “ស្តេចកញ្ឆា”

ភាពផ្ទុយគ្នានៃគោលនយោបាយគ្រឿងញៀនថៃ ត្រូវបានឆ្លុះបញ្ចាំងតាមរយៈរហស្សនាមដែលសាធារណជន និងអ្នកសង្កេតការណ៍ដាក់ឱ្យថ្នាក់ដឹកនាំរបស់ខ្លួន។ លោក ថាក់ស៊ីន ស៊ីណាវ៉ាត់ត្រា ត្រូវបានគេហៅថា “នាយករដ្ឋមន្ត្រីអាភៀន” (Opium Prime Minister) ដោយយោងទៅលើយុទ្ធនាការសម្លាប់រង្គាលគ្រឿងញៀន (War on Drugs) ក្នុងឆ្នាំ២០០៣ ដែលបណ្តាលឱ្យមនុស្សជាង ២,៥០០នាក់ស្លាប់ ក្រោមការចោទប្រកាន់ពីការសម្លាប់ក្រៅប្រព័ន្ធតុលាការ (Extrajudicial Killings) [១]។

ចំណែកឯ លោក អានុទីន ចាន់វីរ៉ាគុល វិញ ត្រូវបានគេហៅថា “ស្តេចកញ្ឆា” ឬ “នាយករដ្ឋមន្ត្រីកញ្ឆា” (Cannabis Prime Minister) ដោយសារតែគាត់ជាអ្នកជំរុញគោលនយោបាយដកកញ្ឆាចេញពីបញ្ជីគ្រឿងញៀន (Decriminalization of Cannabis) ក្នុងឆ្នាំ២០២២ ដែលនាំឱ្យមានការប្រើប្រាស់កម្សាន្តយ៉ាងទូលំទូលាយ និងការរីកដុះដាលនៃហាងលក់កញ្ឆា មុនពេលរដ្ឋាភិបាលថ្មីព្យាយាមដាក់បម្រាមឡើងវិញ [២]។

បញ្ហាសុវត្ថិភាពទេសចរ និងការធ្វើតេស្តទឹកនោម

ស្របពេលដែលថៃកំពុងព្យាយាមទាក់ទាញទេសចរណ៍ឡើងវិញ ការលេចធ្លាយភស្តុតាងពាក់ព័ន្ធនឹងការសម្លាប់ ឬការធ្វើបាបជនបរទេសនៅក្នុងប្រទេស បានក្លាយជាស្នាមប្រឡាក់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។ ទោះបីជាមានយុទ្ធនាការធ្វើតេស្តទឹកនោម (Urine Drug Testing Campaign) រកសារធាតុញៀន (Narcotics) ជាសាធារណៈក៏ដោយ ក៏សាធារណជនជាច្រើនចាត់ទុកថា នេះគ្រាន់តែជាការបង្ហាញមុខ (Public Relations Stunt) ឬវិធានការកែសម្ផស្ស (Cosmetic Measure) ប៉ុណ្ណោះ ព្រោះវាមិនបានដោះស្រាយឫសគល់នៃបញ្ហា ដូចជាអំពើពុករលួយ (Corruption) នៅក្នុងកងកម្លាំងសន្តិសុខ ឬការការពារជនបរទេសពីឧក្រិដ្ឋកម្មរៀបចំ (Organized Crime) នោះទេ។

ប្រទេសថៃកំពុងប្រឈមមុខនឹងវិបត្តិភាពជឿជាក់ (Credibility Crisis) យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរនៅលើឆាកអន្តរជាតិ។ បញ្ហានេះមិនមែនកើតឡើងដោយឯកោពីរូបភាពនៃការជួញដូរគ្រឿងញៀន ការសម្លាប់រង្គាល និងអស្ថិរភាពនយោបាយក្នុងតំបន់នោះទេ។ ដើម្បីស្តារកិត្តិយសឡើងវិញ ថៃត្រូវការកំណែទម្រង់ប្រព័ន្ធយុត្តិធម៌ព្រហ្មទណ្ឌ (Criminal Justice Reform) ដ៏ស៊ីជម្រៅ និងការទទួលខុសត្រូវចំពោះការរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស (Accountability for Human Rights Violations) ឱ្យបានច្បាស់លាស់ ជាជាងគ្រាន់តែបើកយុទ្ធនាការប្រមូលទឹកនោមពីសាធារណជនទូទៅ។

ឯកសារយោង

[១] Human Rights Watch. (2004). Not Enough Graves: The War on Drugs, HIV/AIDS, and Violations of Human Rights in Thailand. ដកស្រង់ពី https://www.hrw.org/reports/2004/thailand0704/ – រាយការណ៍អំពីយុទ្ធនាការសង្គ្រាមគ្រឿងញៀនឆ្នាំ ២០០៣ និងការសម្លាប់ក្រៅប្រព័ន្ធតុលាការ។

[២] Reuters. (2022). Thailand legalises growing, consumption of marijuana. ដកស្រង់ពី https://www.reuters.com/world/asia-pacific/thailand-legalises-growing-consumption-marijuana-2022-06-09/ – ព័ត៌មានស្តីពីការដកកញ្ឆាចេញពីបញ្ជីគ្រឿងញៀនក្រោមការដឹកនាំរបស់លោក អានុទីន។

[៣] United Nations Office on Drugs and Crime (UNODC). (2023). Synthetic Drugs in East and Southeast Asia: Latest Developments and Challenges. ដកស្រង់ពី https://www.unodc.org/roseap/ – របាយការណ៍អំពីការជួញដូរគ្រឿងញៀនសំយោគនៅក្នុងតំបន់ និងការជាប់ពាក់ព័ន្ធនៃប្រទេសថៃក្នុងនាមជាប្រទេសផលិត និងឆ្លងកាត់។